Hơn nửa thế kỷ trước, nhà địa lý học Pierre Gourou - Ủy viên thông tấn Viện Viễn Đông Bác cổ Pháp - đã đi khảo sát các ngôi nhà ở Việt Nam từ Thanh Hóa đến Bình Định, ông tìm ra những điểm khác nhau của ngôi nhà ở mỗi vùng. Khi khảo sát ở Quảng Trị, ông nhận thấy đa số kiểu nhà ở chung quanh Huế đều giống loại nhà ở Quảng Trị và nhiều ngôi nhà ở Huế đã được mua lại từ Quảng Trị, rồi tháo ráp chuyển vào. Trong mô tả có một chi tiết khá thú vị, đó là một loại nhà ở đã tồn tại từ lâu ở Quảng Trị, có hai tầng mái. Kiểu kết cấu phần mái như vậy giống với các mái nhà ở của các vùng cách xa, từ tận Bình Điện đến Phú Yên. Đến hôm nay ta gọi chung với cái tên là nhà Lá Mái. Nhà Lá Mái ở miền Trung gồm có các loại nhà: có thể là nhà rội/ rọi (cột chôn xuống đất), nhà thượng rường hạ rội (thường có cột ở giữa) hoặc nhà rường phổ biến (cột kê trên đá tán/ đá tảng), đặc biệt nhà có hai tầng mái (mái dưới hay trần đắp đất trên sàn bằng tre hoặc gỗ, tầng trên là khung đỡ bằng tre lợp tranh hoặc lá)...
Nhận xét